Centrum Edukacji Przyrodniczej Tatrzańskiego Parku Narodowego

Czego się spodziewać

Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN to raczej instruktaż przed wejściem w Tatry niż muzeum na deszczowe popołudnie po zejściu ze szlaku. Zwiedza się je w grupie do 25 osób, wejścia są co 20 minut, a nagrany narrator przez około 50 minut przeprowadza od sali do sali i daje sygnał do przejścia dalej.

Właśnie ten sztywny rozkład najczęściej krytykują autorzy opinii w Google: nie da się zatrzymać przy ulubionym fragmencie, można jedynie wcześniej wyjść, wracając przez sale już obejrzane. Kto zaakceptuje tę formułę, w niecałą godzinę dostanie uporządkowany obraz tatrzańskiej przyrody; kto lubi zwiedzać we własnym tempie, poczuje się prowadzony za rękę.

Z relacji zwiedzających najmocniej zostaje sala z dwoma ekranami na przeciwległych ścianach. Na jednym widać nieodpowiedzialne zachowanie turysty oczami człowieka, na drugim tę samą sytuację z perspektywy zwierzęcia, a każda scenka kończy się prostą zasadą, na przykład zakazem dokarmiania niedźwiedzi. Druga rzecz, o której piszą blogerzy, to jaskinia z odgłosem kapiącej wody. Park zaczyna zwiedzanie od podświetlanej makiety, którą przedstawia jako największą w Polsce makietę Tatr; według bloga skomplikowane.pl pokazuje ona całe pasmo, a nie tylko polską stronę.

Na piętrze działa biletowana Sala Odkryć dla dzieci w wieku 7-14 lat: interaktywne stoliki z eksponatami przyrodniczymi, gry Kinect, w których skacze się jak kozica, oraz stanowiska stereoskopowe z trójwymiarowymi zdjęciami. Rodzice wrażliwych dzieci powinni wiedzieć, że w sali z dwoma ekranami dziesięcioletnia córka autorki bloga naszkawalekswiata.pl chowała głowę w ramieniu mamy. Jeżeli masz w Zakopanem jeden dzień i bardziej ciekawi cię historia miasta i górali niż przyroda, wybierz Muzeum Tatrzańskie.

Wskazówki

• Rezerwuj przez internet albo w recepcji. Wstęp na wystawę jest bezpłatny, ale wymaga rezerwacji na tpn.gov.pl lub na miejscu; telefonicznych rezerwacji park nie przyjmuje, a bilet w telefonie wystarczy. Posiadacze biletu wstępu do TPN uprawniającego do zwiedzania wystawy wchodzą bez rezerwacji, jednak przy komplecie pierwszeństwo mają osoby zarezerwowane.
• Spóźnienie zgłoś telefonicznie. Kto uprzedzi pod numerem 18 202 33 12, że spóźni się najwyżej 15 minut, dołączy do trwającego zwiedzania. Bez telefonu rezerwacja przepada, a terminów po nieobecności park nie zmienia.
• Zagraniczni goście nie muszą rozumieć polskiego. Oprócz standardowej narracji po polsku regulamin przewiduje wersje angielską, niemiecką, rosyjską, słowacką i norweską na przenośnych urządzeniach odsłuchowych, a także wersję dla dzieci i w polskim języku migowym. Grupa obcojęzyczna liczniejsza niż 15 osób musi zarezerwować wszystkie miejsca w danym terminie, by narrator mówił wyłącznie w jej języku.
• Sala Odkryć tylko w dni powszednie. Bilet kosztuje 15 zł online i 20 zł na miejscu, płaci także opiekun, wejścia są co godzinę, pobyt do 50 minut, od poniedziałku do piątku. W sobotę zastaniesz otwartą wystawę główną i zamkniętą salę dla dzieci.
• Rano, przed wyjściem w góry. Centrum otwiera się o 8:00 od poniedziałku do soboty, w niedziele jest nieczynne. Ostatnie wejście wypada o 15:00 od maja do września i o 14:00 od października do kwietnia, więc zimą wizyta po zejściu ze szlaku rzadko się mieści.
• Godzina albo dwie. Sama wystawa trwa około 50 minut. Rodzina opisana na blogu naszkawalekswiata.pl spędziła tu z Salą Odkryć dwie do trzech godzin i wróciła drugi raz w czasie tego samego pobytu.
• Parking tylko w sąsiedztwie. Centrum nie ma miejsc dla zwiedzających; park wskazuje prywatny parking około 30 metrów od wejścia oraz miejski przy ulicy Bronisława Czecha, także dla busów i autokarów.

Jak dojechać

Z Krakowa: Zakopane leży około 86 km na południe od Krakowa w linii prostej; samochodem jedzie się drogą S7 i „zakopianką”. Autobusy i busy z Krakowa kursują do Zakopanego przez cały dzień.

Pieszo: od dworca kolejowego dzieli centrum około 1,9 km w linii prostej. Prowadzi tam ulica Chałubińskiego, ta sama, którą jedzie się do Kuźnic.

Autobus: miejskie autobusy i busy w stronę Kuźnic jadą Chałubińskiego; wysiądź przy rondzie Kuźnickim, obok którego stoi budynek.

Samochodem: ulicą Chałubińskiego od centrum w kierunku Kuźnic; auto zostaw na jednym z dwóch parkingów wymienionych we wskazówkach.

W okolicy

Drugą połowę zakopiańskiego dnia dobrze wypełnia Muzeum Tatrzańskie , które opowiada o ludziach Podhala tam, gdzie TPN opowiada o przyrodzie. Jak inny park narodowy tłumaczy swoją przyrodę, pokazuje Muzeum Ojcowskiego Parku Narodowego pod Krakowem, w formule kameralnej; od 20 kwietnia do 31 października zwiedza się je bez rezerwacji, poza sezonem wchodzą tylko zapisane wcześniej grupy. Jeżeli Sala Odkryć okaże się za krótka dla dziecka, pełnowymiarową wersję tego pomysłu ma Małopolskie Centrum Nauki Cogiteon w Krakowie.

Historia

Napis „Muzeum Przyrodnicze TPN” nad drzwiami nie jest pomyłką, tylko śladem pierwszych dwudziestu lat: pod tą nazwą placówka działała od 1984 roku, a w 2004 roku przekształcono ją w ośrodek edukacji przyrodniczej. Obecna multimedialna ekspozycja powstała przy rozbudowie i przebudowie w latach 2015-2017, sfinansowanej z Funduszy Norweskich i środków Unii Europejskiej; norweski jest zresztą jedną z wersji językowych narracji.

Tatrzański Park Narodowy prowadzi dziś także drugie centrum, u wylotu Doliny Kościeliskiej. To podziemny budynek z siedmioma tematycznymi, interaktywnymi salami, zwiedzany w grupach z wirtualnym narratorem; wejścia są mniej więcej co 30 minut, a zwiedzanie trwa około godziny. Jest czynne od wtorku do niedzieli, a w poniedziałki zamknięte, odwrotnie niż zakopiańskie, więc w niedzielę zostaje tylko Kościeliska.