Kopalnia Soli "Wieliczka"

Czego się spodziewać

Kopalnia Soli Wieliczka to wycieczka, która zaczyna się od 380 schodów w dół, a kończy wyjazdem windą górniczą z głębokości 135 metrów. Pomiędzy nimi jest około 3,5 km trasy według kopalni i 2-3 godziny marszu w grupie z przewodnikiem. Skala robi wrażenie, choć to tylko wycinek: jak pisze sama kopalnia, „można zwiedzać jedynie 2% solnego labiryntu”.

Punktem kulminacyjnym jest kaplica św. Kingi, 101 metrów pod ziemią i około 54 metrów długości. Posadzkę wykuto w jednej bryle soli, żyrandole zrobiono z solnych kryształów, a płaskorzeźbę Ostatniej Wieczerzy wyrzeźbił górnik Antoni Wyrodek. Po drodze miniesz jeziora solankowe, drewniane konstrukcje ciesielskie i dawne maszyny do transportu soli. Zdjęcia do celów prywatnych robić wolno.

Nie ma tu zwiedzania na własną rękę. Grupa liczy do 40 osób, przewodnik mówi przez urządzenie typu tour guide, które dostajesz przed zejściem, a odłączanie się od grupy regulamin zabrania. Pod ziemią jest stale 17-18 stopni, więc lipcowy upał zostaje na powierzchni i bluza przyda się o każdej porze roku.

Najlepsze na pierwszą wizytę w regionie, dla rodzin z dziećmi, które zejdą po schodach na własnych nogach, i dla każdego, kogo ciekawi praca górników przez siedem wieków. Odpuść albo najpierw zapytaj lekarza, jeśli masz klaustrofobię lub poważne kłopoty z oddychaniem: regulamin sam o tym ostrzega, a chodniki i winda bywają ciasne. Zarezerwuj na całość pół dnia razem z dojazdem z Krakowa.

Trasa Turystyczna czy Trasa Górnicza

Na pierwszą wizytę wybierz Trasę Turystyczną - tylko na niej jest kaplica św. Kingi. Trasa Górnicza startuje z innego szybu (Regis, pl. Kościuszki 9) i nie ma z turystyczną wspólnych punktów. Dostajesz kask, kombinezon, lampę i pochłaniacz tlenku węgla, przechodzisz krótkie szkolenie i w grupie do 20 osób wykonujesz górnicze zadania na 1,9 km trasy, do 101 metrów w głąb. Bilet kosztuje tyle samo co na Trasę Turystyczną.

Górnicza ma sens przy drugiej wizycie albo z nastolatkami, których nuży słuchanie przewodnika; wstęp od 10 lat. Zjeżdżasz i wyjeżdżasz windą, więc odpada 380 schodów, ale po drodze są drabiny i nierówne podłoże, a osobom z trudnościami w poruszaniu się kopalnia tej trasy nie udostępnia. Pełne obuwie jest obowiązkowe, toalet i bufetu brak, temperatura spada do 14-16 stopni. Miejsce gwarantuje tylko bilet kupiony w internecie.

Wskazówki

• Kup bilet na konkretną godzinę. Kasy przy szybie Daniłowicza sprzedają tylko miejsca niewykupione w internecie, a kopalnia uprzedza, że czas oczekiwania może się wtedy wydłużyć. W weekendy i w wakacje nie ryzykuj. Staw się co najmniej 15 minut przed godziną z biletu.
• Zwiedzaj po polsku, zaoszczędzisz. Normalny bilet na trasę z przewodnikiem mówiącym w obcym języku kosztuje o 40 zł więcej niż ta sama trasa po polsku. Ceny zmieniają się z sezonem (od 1 października są niższe niż we wrześniu), więc kwotę na swój dzień sprawdź w kalendarzu rezerwacji kopalni. Z Kartą Dużej Rodziny przysługuje 30% rabatu, ale tylko w kasie w dniu zwiedzania.
• O muzeum zdecydujesz na dole. Bilet obejmuje podziemną ekspozycję Muzeum Żup Krakowskich na III poziomie: dodatkowe 1,5 km i od 40 minut do godziny. Wybór należy do ciebie po zakończeniu Trasy Turystycznej - kto ma dość, jedzie od razu na górę.
• Sprawdź, którym szybem wyjedziesz. Winda wywozi z poziomu III w kilkadziesiąt sekund, ale szybem Daniłowicza, Regis albo św. Kingi. Z Regis wychodzisz w centrum Wieliczki, około 800 metrów pieszo od kas i przechowalni; kopalnia przewiduje powrót z przewodnikiem w rejon szybu Daniłowicza.
• Wózek zostaw na górze. Pod ziemię wniesiesz torbę do 35 x 20 x 20 cm; resztę przyjmuje bezpłatna przechowalnia w budynku „Górnik” albo skrytki, których może zabraknąć. Dzieci do 4 lat wchodzą za darmo, ale darmową wejściówkę też trzeba zarezerwować.
• Schody są do ominięcia tylko częściowo. Kopalnia pozwala dokupić zjazd windą w szybie Daniłowicza, lecz nie gwarantuje miejsc. Osoby na wózku zwiedzają przystosowany odcinek poziomu II i ekspozycję muzeum: z opiekunem, po polsku lub angielsku, w pierwszym lub ostatnim wejściu dnia, po rezerwacji pod adresem rezerwacja@kopalnia.pl .
• Na dole nie ma zasięgu. Telefon nie złapie sieci, ale kopalnia udostępnia punkt z bezpłatnym Wi-Fi. W Karczmie Górniczej na 125 metrach zjesz obiad, toalety są po drodze dwa razy, a lokale i sklepy na terenie kopalni przyjmują karty.
• Msza w niedzielę o 7:30. Odprawiana jest w kaplicy św. Kingi, a zjazd do wyrobisk jest możliwy od 7:00. Zgłoszenia wymaga się tylko od grup zorganizowanych.

Jak dojechać

Wieliczka leży 12 km w linii prostej na południowy wschód od Rynku Głównego w Krakowie. Wejście na Trasę Turystyczną jest w budynku szybu Daniłowicza przy ul. Daniłowicza 10.

• Pociągiem: linia SKA1 z Krakowa Głównego do stacji Wieliczka Rynek-Kopalnia, 22-25 minut, zwykle co pół godziny. Ze stacji do szybu Daniłowicza idzie się około pięciu minut. To najpewniejszy sposób, żeby zdążyć na godzinę z biletu.
• Autobusem: linia 304 z przystanku Dworzec Główny Zachód przy Galerii Krakowskiej, 35-45 minut, wysiadka na przystanku Wieliczka Kopalnia Soli. Kopalnia radzi kupić bilet aglomeracyjny na strefy I i II.
• Samochodem: parkingi są przy szybie Daniłowicza i przy Tężni Solankowej; na terenie kopalni wyznaczono też bezpłatne miejsca dla osób z niepełnosprawnościami.

Wieliczkę łatwo połączyć z Krakowem w jeden dzień: rano pod ziemię, po południu z powrotem w mieście. Pociąg SKA1 w drodze powrotnej zatrzymuje się na stacji Kraków Zabłocie, kilka minut pieszo od Fabryki Schindlera.

W okolicy

Kilkaset metrów od szybu Daniłowicza, a pod ziemią na końcu tej samej trasy, działa Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka - jego profil opisuje, co zobaczysz na III poziomie i dlaczego naziemny Zamek Żupny jest dziś zamknięty. Po powrocie do Krakowa najbliżej od stacji Zabłocie masz Fabrykę Emalia Oskara Schindlera z wystawą o okupowanym Krakowie i sąsiadujący z nią MOCAK , muzeum sztuki współczesnej. Po 800 schodach dwa muzea jednego popołudnia to program dla wytrwałych.

Historia

Sól kamienną wydobywano w Wieliczce od XIII wieku, a eksploatację złoża przerwano całkowicie 30 czerwca 1996 roku. Turyści schodzą tu jednak od ponad dwustu lat: trasa turystyczna ukształtowała się na przełomie XVIII i XIX wieku. W 1978 roku kopalnia trafiła na pierwszą listę światowego dziedzictwa UNESCO, w latach 1989-1998 figurowała na liście dziedzictwa zagrożonego, a od 1994 roku jest pomnikiem historii.

Całe wyrobisko ma dziewięć poziomów, 245 km korytarzy i sięga 327 metrów. Ruch turystyczny przez lata oscylował wokół miliona osób rocznie, a rekordowy 2019 rok zamknął się wynikiem 1,9 mln. Trasę Górniczą otwarto we wrześniu 2012 roku; po przerwie pandemicznej wróciła w kwietniu 2023 roku.