U z dwiema kropkami

Wystawa Katarzyny Minasowicz w Domu Słów opowiada o doświadczeniu wykorzenienia i oswajania nowego miejsca na przykładzie powojennego Wrocławia.

Ośrodek “Brama Grodzka - Teatr NN” o wystawie:

Wystawa inspirowana książką „U z dwiema kropkami / U mit zwei Punkten” Katarzyny Minasowicz zaprasza w podróż przez doświadczenie utraty, oswajania i nadziei. To historia zakorzeniona w losach powojennego Wrocławia, a jednocześnie opowieść uniwersalna - o każdym, kto kiedykolwiek musiał zaczynać od nowa, w obcej przestrzeni, wśród nieznanych dźwięków, zapachów i kolorów. To opowieść o tym, jak krok po kroku buduje się poczucie przynależności. Jak zwykłe miejsce zaczyna pachnieć domem.

Czego się spodziewać

Wystawę prezentuje Dom Słów; ekspozycja ma też odsłonę plenerową w Ogrodzie Saskim (na pergoli), dla której muzeum podaje sprzeczne terminy - szczegóły niżej. Wernisaż odbył się 4 września 2026 roku o godzinie 18:00 w Domu Słów.

W Domu Słów wiszą oryginały ilustracji do książki „U z dwiema kropkami / U mit zwei Punkten”. Minasowicz pracuje analogowo: kolaż z papieru łączy z delikatną kreską ołówka, a szary papier jest tłem, po którym prowadzi wycinankowy bohater. Na wydrukowanej stronie ta faktura ginie, w oryginale nie - i to jest właściwy powód, żeby tu przyjść, nawet jeśli książkę zna się na pamięć. Ekspozycja jest niewielka i kameralna: na obejrzenie wystarczy 20-30 minut.

Część plenerowa ma inny zamysł. Kuratorka Alina Januszczyk tłumaczyła Radiu Lublin, że na pergoli w Ogrodzie Saskim ilustracje uzupełniono tekstami o migracji, emocjach towarzyszących opuszczaniu domu i statystykami, więc jest to odsłona edukacyjno-społeczna, podczas gdy w Domu Słów pokazywane są wyłącznie oryginały. Uwaga na terminy pleneru: kalendarium Ośrodka podaje, że ekspozycja na pergoli rusza 25 września, natomiast strona Domu Słów podaje termin 24.08-11.10.2026, a Radio Lublin opisywało pergolę jako już dostępną 31 sierpnia. Jeżeli jedziesz do Lublina specjalnie po część parkową, potwierdź termin telefonicznie pod numerem 81 534 52 33.

Kuratorkami wystawy są Alina Januszczyk i Michalina Jachacz-Pasek, opracowanie graficzne przygotował Michał Kaczkowski, a ekspozycja powstała dzięki uprzejmości autorki i Wydawnictwa Widnokrąg.

Kontekst

Katarzyna Minasowicz jest ilustratorką i graficzką, absolwentką Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej i Wydziału Wzornictwa Przemysłowego ASP; tworzy minimalistyczne książki obrazkowe, w których obraz i słowo prowadzą dialog. Książka, na której oparto wystawę, powstała w ramach stypendium artystycznego Miasta Wrocławia i została objęta patronatem honorowym Konsula Generalnego Republiki Federalnej Niemiec we Wrocławiu; wydawnictwo Widnokrąg opublikowało ją w czerwcu 2025 roku w wersji polskiej i niemieckiej, w cenie 48 zł.

Tytuł to klucz do całej opowieści: „u z dwiema kropkami” to niemieckie „Ü”, litera, której w polskim alfabecie nie ma. Powojenny Wrocław był miastem, z którego wyjechali jedni, a do którego przyjechali drudzy - i obie strony musiały nauczyć się czytać obce napisy na własnych ulicach. Książka dostała wyróżnienie graficzne w konkursie Książka Roku 2025 Polskiej Sekcji IBBY, nominację do Nagrody Edytorskiej Dobre Strony 2025, a wcześniej trafiła do Unpublished Picturebook Showcase na targach w Bolonii.

Wystawa ilustracji objechała już Polskę: w październiku 2025 roku pokazywał ją Rotacyjny Dom Kultury na Jazdowie w Warszawie . Lublin jest kolejnym przystankiem, tyle że pierwszym, w którym doszła do niej odsłona plenerowa.

Bilet i czas

• Wstęp bezpłatny. Ośrodek podaje przy tej wystawie wprost „Wstęp: bezpłatny”, a strona zwiedzania Domu Słów potwierdza to regułą ogólną: wystawy czasowe zwiedza się bezpłatnie w godzinach otwarcia. Nie kupujesz biletu i nie rezerwujesz terminu.
• Osobny bilet nie jest potrzebny. Bilety 30 zł (ulgowy 20 zł) dotyczą oprowadzania po wystawie stałej, czyli Izbie Drukarstwa i ekspozycji o druku podziemnym - to inna wizyta i inna godzina. Oprowadzania dla turystów indywidualnych startują o 11:00 i 15:00.
• Godziny otwarcia. Ośrodek podaje sezon letni (czerwiec-wrzesień) wtorek-sobota 9:00-17:00 oraz sezon zimowy (październik-maj) poniedziałek-piątek 9:00-17:00. Stopka strony Domu Słów podaje jednak tylko poniedziałek-piątek. Wrześniową sobotę zweryfikuj telefonicznie, zanim przyjedziesz.
• Ile czasu zarezerwować. 20-30 minut na Dom Słów. Pergolę w Ogrodzie Saskim obejrzysz po drodze, o dowolnej porze i bez żadnych godzin otwarcia.
• Dla kogo. Dla rodzin z dziećmi od mniej więcej sześciu lat, dla czytelników książek obrazkowych i dla każdego, kto interesuje się Ziemiami Zachodnimi albo tematem uchodźstwa. Recenzentka bloga Mały Pokój z Książkami ostrzegała przy książce, że oszczędna narracja wymaga dorosłego przewodnika - przy wystawie jest tak samo, dziecko puszczone samo raczej się nie wciągnie.
• Kiedy odpuścić. Jeśli szukasz dużej ekspozycji na całe popołudnie, ta nią nie jest. Połącz ją z wystawą stałą Domu Słów albo z Triennale Typografii w tym samym budynku.

Bilety, godziny otwarcia i aktualne informacje znajdziesz na stronie Ośrodka “Brama Grodzka - Teatr NN” .

Wydarzenia towarzyszące

• 7.09-31.12.2026 - „Warsztaty tymczasowe”, zajęcia literacko-artystyczne inspirowane książką i wystawą, dla uczestników od 6 lat, grupy do 25 osób, 1-1,5 godziny. Terminy ustalane indywidualnie od poniedziałku do piątku między 9:30 a 16:00, cena 20 zł od osoby. Zapisy: alina.januszczyk@tnn.lublin.pl , tel. 81 534 52 33. Szczegóły .

Co piszą o wystawie

Polskie Radio Lublin (31.08.2026, BoS): rozgłośnia zapowiedziała wystawę jako opowieść o opuszczaniu tego, co znane, i zwróciła uwagę, że odsłona na pergoli ruszyła wcześniej niż ekspozycja w Domu Słów - zapowiedź .

Polskie Radio Lublin (04.09.2026, BoS): relacja z dnia wernisażu, w której kuratorka Alina Januszczyk wyjaśnia podział wystawy na część edukacyjno-społeczną w parku i część z oryginałami ilustracji w Domu Słów - relacja .

Sama książka doczekała się recenzji wcześniej: serwis Mała Czcionka (30.06.2025) pisał o niej entuzjastycznie, chwaląc analogową technikę, a Mały Pokój z Książkami (27.08.2025, Agnieszka Dobrowolska) zachwycił się ilustracjami, ale miał zastrzeżenia do sugerowanego wieku czytelnika.

Zobacz też

• Dom Słów - Izba Drukarstwa - miejsce wystawy: czynna zecernia, introligatornia i pracownia papieru czerpanego, czyli rzemiosło, z którego bierze się książka.
• Pokonkursowa wystawa Triennale Typografii im. Mroszczaka - druga bezpłatna wystawa w tym samym budynku, ale tylko do 30 września 2026; do tego dnia obejrzysz obie przy jednej wizycie.
• Ośrodek “Brama Grodzka - Teatr NN” - macierzysta instytucja i jej wystawa stała „Lublin. Pamięć Miejsca”; abonament za 95 zł (ulgowy 67 zł) łączy Bramę Grodzką, Dom Słów, Lubelską Trasę Podziemną i Piwnicę pod Fortuną na 30 dni.

Profil muzeum: Ośrodek “Brama Grodzka - Teatr NN” .