Koptowie. Z Egiptu na Podlasie

Fotograficzna wystawa Elżbiety Dziuk w Wieży Trynitarskiej zestawia dwa światy jednej wspólnoty: koptyjskie klasztory na egipskiej pustyni i koncert chóru z Kairu na Podlasiu. Oglądasz ją w cenie biletu na wieżę, do końca października 2026.

Muzeum Archidiecezji Lubelskiej - Wieża Trynitarska o wystawie:

Na wystawie prezentowane są zdjęcia wykonane w Egipcie i w Polsce. Przedstawiają one dwa najstarsze klasztory koptyjskie - klasztor św.Antoniego i klasztor św. Pawła, położone na Pustyni Arabskiej. Wśród prezentowanych fotografii znalazły się również zdjęcia Kairu, w tym koptyjskiego cmentarza.

Część wystawy stanowią także fotografie dokumentujące występ koptyjskiego chóru „Leyakon Noor” z kościoła św. Apostoła Marka w Kairze. Chór wystąpił wiosną 2025 roku w Hajnówce oraz w Topile na Podlasiu.

Czego się spodziewać

To wystawa samych fotografii, bez zabytków i bez multimediów. Muzeum nie podaje liczby zdjęć ani nie wskazuje, na której kondygnacji wiszą. „Gość Niedzielny” w relacjach z 25 maja i 5 czerwca 2026 umieszcza je w tak zwanym obejściu, na trasie zwiedzania wieży. Wynika z tego, że mijasz je po drodze, a nie oglądasz w osobnej sali.

Trzy wątki, na które warto zwrócić uwagę:

• Klasztory na pustyni - klasztor świętego Antoniego i klasztor świętego Pawła, które muzeum nazywa dwoma najstarszymi klasztorami koptyjskimi.
• Kair - miasto widziane od strony wspólnoty koptyjskiej, w tym zdjęcia koptyjskiego cmentarza.
• Chór „Leyakon Noor” na Podlasiu - reportaż z wiosennych występów w Hajnówce i w Topile w 2025 roku. To ten fragment tłumaczy drugą połowę tytułu.

Lublin nie jest pierwszym miejscem, w którym pokazano te zdjęcia. Według portalu bielsk.eu wystawę o Koptach z fotografiami Elżbiety Dziuk otwarto w listopadzie 2025 roku w Gminnym Ośrodku Kultury w Orli koło Bielska Podlaskiego.

Kontekst

Koptowie to chrześcijanie wywodzący się z rdzennej ludności Egiptu sprzed podboju arabskiego. Większość należy do Koptyjskiego Kościoła Ortodoksyjnego, który swój początek wiąże ze świętym Markiem Ewangelistą. Na co dzień mówią po arabsku, a językiem liturgii pozostał koptyjski, ostatnie stadium języka starożytnych Egipcjan.

Klasztor świętego Antoniego leży na Pustyni Arabskiej, zwanej też Wschodnią, około 334 kilometrów na południowy wschód od Kairu, w pobliżu Morza Czerwonego; jego początki datuje się na przełom III i IV wieku. Klasztor świętego Pawła Pustelnika leży na tej samej pustyni, u stóp gór nad Morzem Czerwonym.

Podlasie pojawia się w tytule za sprawą Międzynarodowego Festiwalu „Hajnowskie Dni Muzyki Cerkiewnej”. W jego 44. edycji, w maju 2025 roku, wystąpił kairski chór „Leyakon Noor”, założony w 2016 roku przy kościele świętego Marka w dzielnicy Szubra. Koncert w Topile, wsi w Puszczy Białowieskiej, był częścią festiwalowej „Uczty Folklorystycznej” 16 maja 2025 roku.

Bilet i czas

Osobnego biletu na wystawę muzeum nie sprzedaje. Cennik obejmuje wejście na wieżę: 20 zł normalny, 15 zł ulgowy, a dzieci do 3. roku życia wchodzą bezpłatnie. Bilet łączony z Archikatedrą Lubelską (zakrystia akustyczna, skarbiec, krypty) kosztuje 26 zł i 18 zł. Ulga przysługuje dzieciom od 3. roku życia, uczniom, studentom do 26. roku życia, seniorom i osobom z niepełnosprawnościami.

Daty są przybliżone. Muzeum podaje tylko miesiące, „Maj - Październik 2026”, a nie dzień otwarcia i zamknięcia, dlatego przyjmujemy 1 maja i 31 października 2026. Godziny otwarcia muzeum publikuje tylko na miesiące od maja do października, więc na listopad nie licz; nie odkładaj wizyty na ostatni weekend.

Wieża ma przerwę w środku dnia. Do 30 września: wtorek-czwartek 10:00-13:30 i 14:30-17:30, piątek 13:00-16:30 i 17:30-20:30, sobota i niedziela 12:00-14:30 i 15:30-19:30. W październiku: środa-piątek 10:00-13:30 i 14:30-17:30, sobota 12:00-14:30 i 15:30-19:30, niedziela 11:00-14:30 i 15:30-18:30; poniedziałku i wtorku tabela październikowa nie wymienia. Zwiedzanie z przewodnikiem jest w soboty o 15:30.

Na same zdjęcia wystarczy 15-20 minut, ale wchodzisz na wieżę, więc na całość z tarasem zarezerwuj około półtorej godziny. Tym samym biletem zobaczysz też inne wystawy czasowe sezonu, w tym „Święty dialog” z dziełami sztuki sakralnej ze zbiorów Muzeum KUL.

Dla kogo: dla zainteresowanych chrześcijańskim Wschodem, Egiptem poza piramidami i muzyką cerkiewną, a także dla tych, którzy i tak idą na wieżę dla panoramy. Kto może pominąć: szukający dużej wystawy z obiektami; tu zobaczysz fotografie. Muzeum nie publikuje informacji o dostępności, więc przed wizytą z wózkiem albo z kimś, kto nie wejdzie po schodach, zadzwoń pod 695 475 152.

Co piszą o wystawie

Recenzji nie ma, stan na 23 września 2026. Poniżej trzy teksty informacyjne, żaden krytyczny.

• Gość Niedzielny Lublin (25.05.2026, Małgorzata Oroń): relacja z otwarcia sezonu na wieży; zdjęcia wiszą „w tzw. obejściu” i pokazują codzienność Kościoła koptyjskiego, a jako autorów tekst podaje Elżbietę Dziuk i Krzysztofa Renika - link .
• Gość Niedzielny Lublin (05.09.2026, Małgorzata Oroń): jesienny przewodnik po wieży, w którym wystawa fotografii „Elżbiety Dziuk-Renik” jest przedstawiona jako spojrzenie na jedną z najstarszych wspólnot chrześcijańskich i jej obecność poza Egiptem - link .
• bielsk.eu (09.11.2025, oprac. (ms), GOK Orla): relacja z „Wieczoru koptyjskiego” w GOK w Orli, na którym pokazano zdjęcia Elżbiety Dziuk i dwa filmy o diasporze koptyjskiej; wystawę zorganizował Krzysztof Renik - link .

Strona muzeum jako autorkę fotografii wymienia wyłącznie Elżbietę Dziuk.

Zobacz też

• Wieża Trynitarska - miejsce wystawy: rzeźba sakralna archidiecezji na kolejnych kondygnacjach i najwyższy punkt widokowy Lublina.
• Święty dialog - inna wystawa czasowa w wieży w tym sezonie, w tym samym bilecie, czynna do 31 października 2026.
• Muzeum Narodowe w Warszawie - jeśli temat chrześcijaństwa nad Nilem cię wciągnie: Galeria Faras z nubijskimi malowidłami chrześcijańskimi, uratowanymi przez polskich archeologów.

Godziny otwarcia i ceny potwierdzisz na stronie Wieży Trynitarskiej , a opis wystawy na stronie muzeum .

Profil muzeum: Muzeum Archidiecezji Lubelskiej - Wieża Trynitarska .