Muzeum i Centrum Ruchu Harcerskiego

Czego się spodziewać

Muzeum i Centrum Ruchu Harcerskiego to najmłodszy przestrzennie zaskakujący oddział Muzeum Krakowa: mieści się nie w kamienicy w centrum, lecz w dawnym forcie Twierdzy Kraków na południowym skraju miasta, na osiedlu Kliny. Fort Jugowice, zwany też Łapianką, przez lata niszczał, a dziś po gruntownej adaptacji łączy dwie opowieści. Pierwsza to historia samego miejsca: wystawa stała “Fort Jugowice. Dziedzictwo miejsca” pokazuje austriacką architekturę forteczną i losy obiektu, który z pierścienia obronnego Krakowa trafił w ręce harcerzy. Druga, “Harcerskie Ścieżki”, jest sercem muzeum: opowiada o ponad stuletnich dziejach polskiego harcerstwa, od skautowych początków, przez Szare Szeregi i konspirację, po współczesne organizacje.

To ekspozycja pomyślana szeroko: mundury, krzyże harcerskie, proporce, dokumenty i pamiątki układają się w opowieść o ruchu, który wychował kolejne pokolenia Polaków i zapłacił wysoką cenę w czasie okupacji. Dla byłych i obecnych harcerzy to podróż sentymentalna; dla pozostałych - przystępna lekcja historii społecznej XX wieku w nietypowej, fortecznej scenerii. Oddział prowadzi też intensywny program edukacyjny dla szkół i rodzin, więc w tygodniu można trafić na grupy zajęciowe.

Zwiedzanie w praktyce

Na obie wystawy warto zarezerwować około półtorej godziny. Bilet normalny na jedną wystawę kosztuje 20 zł, ulgowy 15 zł; bilet łączony na obie wystawy to 26 zł normalny i 22 zł ulgowy, a rodzinny odpowiednio 40 zł lub 52 zł. W niedziele wstęp jest bezpłatny - wejściówki można pobrać w serwisie bilety.muzeumkrakowa.pl lub, w miarę dostępności miejsc, w kasie w dniu zwiedzania. Uwaga na dni tygodnia: muzeum jest czynne od środy do piątku w godzinach 10:00-17:00, a w soboty i niedziele 10:00-18:00; poniedziałki i wtorki są dniami zamkniętymi. Ostatnie wejście na wystawy odbywa się na 60 minut przed zamknięciem dla zwiedzających indywidualnych i na 75 minut dla grup. Muzeum zapowiedziało też zamknięcie oddziału 1 i 11 listopada oraz 24, 26 i 31 grudnia.

Jak dojechać

To jedyny oddział Muzeum Krakowa, do którego trzeba się realnie wybrać poza centrum: fort stoi przy ulicy Fortecznej 28 na Klinach, w dzielnicy Swoszowice, około ośmiu kilometrów na południe od Rynku Głównego. Najprościej dojechać samochodem - przy oddziale działa parking - lub komunikacją miejską w kierunku Klinów i Swoszowic, licząc się z krótkim spacerem od przystanku. Wycieczkę można połączyć ze spacerem po zielonych okolicach fortu, który zachował swój obronny układ terenu.

W okolicy

W drodze powrotnej do centrum naturalnym przystankiem jest prawobrzeżne Podgórze: Muzeum Podgórza opowiada historię dawnego wolnego miasta, Apteka pod Orłem - dzieje getta widziane z placu Bohaterów Getta, a Fabryka Emalia Oskara Schindlera pokazuje Kraków czasów okupacji, czyli epokę, w której harcerze Szarych Szeregów przeszli do konspiracji.