Muzeum Motyli w Bochni

Czego się spodziewać

Najpierw jedno zdanie, które oszczędzi rozczarowania połowie rodzin szukających hasła „muzeum motyli”: żywych motyli tu nie ma. Muzeum Motyli w Bochni to nie jest tropikalna motylarnia, tylko kolekcja okazów spreparowanych i przypiętych w gablotach, i całą różnicę robi to, że gabloty stoją tuż przy twojej twarzy, a przy wejściu dostajesz lupę.

Ekspozycja zajmuje dwie kondygnacje kamienicy przy Plantach Salinarnych i jest ułożona systematycznie - rodzinami i rodzajami, od motyli dziennych po nocne, kontynent po kontynencie. Muzeum podaje ponad 6000 okazów; starsze opisy w przewodnikach mówią o 4500-5580, bo zbiór wciąż rośnie. Trzon stanowi komplet polskich motyli dziennych i gatunki z okolic Bochni, ale wzrok zatrzymują przybysze: południowoamerykańskie Morpho o metalicznym połysku, Papilio ulysses, afrykańskie Charaxes. Rozpiętość skali jest tu osobną atrakcją - od okazów kilkumilimetrowych po skrzydła szerokie na kilka dłoni.

Poza motylami w gablotach siedzą pozostałe stawonogi: chrząszcze kózkowate i jelonkowate, patyczaki, modliszki, pluskwiaki, cykady, pająki. Osobne stanowiska tłumaczą mimikrę i ubarwienie maskujące, migracje oraz wpływ klimatu na rozwój owadów; film o metamorfozie gąsienicy pokazuje to, czego w gablocie zobaczyć się nie da. Warta uwagi jest sama stolarka - część gablot ma po sto dwadzieścia lat, z ręcznie odlewanymi szybami, i pochodzi ze zbiorów Polskiej Akademii Nauk.

Najlepsze dla dzieci mniej więcej od 5 do 12 lat i dla dorosłych, którzy lubią patrzeć uważnie. Zarezerwuj 30-45 minut - to mała ekspozycja o dużym zagęszczeniu, po dwudziestu gablotach oczy zaczynają odmawiać współpracy i lepiej wybrać sobie piętro niż czytać wszystko po kolei. Kto oczekuje spaceru wśród fruwających owadów, wyjdzie zawiedziony; kto przychodzi oglądać - zostanie dłużej, niż planował.

Wskazówki

• Ceny z przewodników są nieaktualne. Portale miejskie i blogi wciąż podają 12 zł. Obowiązuje 29 zł normalny i 26 zł ulgowy (dzieci powyżej 4 lat, uczniowie i studenci za legitymacją, emeryci i renciści).
• Bilet rodzinny się opłaca. 2+1 to 68 zł, 2+2 - 75 zł, 2+3 - 80 zł. Dzieci do 4 lat wchodzą bezpłatnie, a Karta Dużej Rodziny daje 5% zniżki.
• Pakiet z kopalnią soli. Trasa multimedialna w Kopalni Soli Bochnia razem z lekcją przyrodniczą w muzeum kosztuje 72 zł od osoby, wariant z noclegiem pod ziemią - 165 zł. Pakiet trzeba zarezerwować u obu partnerów.
• Ze szkołą taniej i wcześniej. Lekcja przyrodnicza to 30 zł od osoby (38 zł z pamiątką), a grupy mogą zacząć o 9:00 lub 10:00, czyli dwie godziny przed otwarciem dla zwiedzających indywidualnych.
• Poproś o lupę od razu przy kasie. Bez niej mija cię połowa ekspozycji: łuski na skrzydłach, owłosienie tułowia, szczegóły ubarwienia maskującego.
• Zdjęcia rób pod kątem. Ręcznie odlewane szyby starych gablot odbijają światło nierównomiernie i fotografia zrobiona na wprost to głównie odbicie twojej własnej twarzy.
• Z wózkiem zadzwoń wcześniej. Ekspozycja jest na dwóch poziomach, a muzeum nie publikuje informacji o windzie; telefon pod 502 494 622 zajmie minutę i oszczędzi niespodzianki na schodach.

Jak dojechać

Pieszo z centrum Bochni: muzeum stoi przy ul. Tadeusza Czackiego 9, na skraju Plant Salinarnych, kilka minut od Rynku.

Ze stacji Bochnia: około kilometra na południowy zachód, kwadrans spacerem.

Pociągiem z Krakowa: linia 91 Kraków Główny - Medyka, przejazd zajmuje mniej więcej 40 minut.

Samochodem: Bochnia leży około 40 km na wschód od Krakowa przy A4. Pod samym muzeum parkingu nie ma; najbliższe miejsca płatne są przy ul. Orackiej.

Do kopalni soli: turystyczne wejście i kasy działają przy szybie Campi, ul. Campi 15, po wschodniej stronie miasta - to osobny dojazd, nie sąsiedztwo.

W okolicy

W Bochni działa jeszcze Muzeum im. Stanisława Fischera ze zbiorami sztuki i historii regionu - oba muzea prowadzą wspólny program dla grup: lekcja muzealna plus lekcja przyrodnicza za 35 zł od osoby, po rezerwacji u obu stron. W drodze powrotnej do Krakowa naturalnym przystankiem jest Kopalnia Soli w Wieliczce , choć skala i cena są tam z innego świata. Najbliższa pokrewna kolekcja przyrodnicza to Muzeum Przyrodnicze w Ciężkowicach , około 50 km na wschód.

Historia

Zbiór zaczął w 1980 roku Jacek Kobiela, artysta plastyk i konserwator dzieł sztuki, od wykupienia kilku starych kolekcji. Materiał palearktyczny w dużej części pochodzi ze zbioru entomologa Edwarda Palika (1919-2008), dalsze okazy przekazali Jerzy Turzański, Henryk Sudołowicz i Stanisław Gruszka, a motyle afrykańskie przysłały siostry misjonarki z Bangui w Republice Środkowoafrykańskiej. Tropiki amerykańskie i azjatyckie to efekt własnych wypraw założyciela. Muzeum otwarto w 2009 roku i od tego czasu kolekcją zarządza syn założyciela, Filip Kobiela.